Bài viết trong chuyên mục Kiến thức từ vựng của Thư viện tiếng Trung SaigonHSK.
Người Việt học tiếng Trung thường ghi nhớ từ thông qua âm đọc hoặc hình dạng tổng thể. Vì vậy, những từ cùng có một chữ, phát âm giống nhau hoặc gồm hai chữ đảo vị trí rất dễ bị dùng lẫn. Tuy nhiên, không phải cặp nào cũng khác nghĩa hoàn toàn: có cặp khác về ý nghĩa, có cặp gần nghĩa nhưng khác từ loại, còn có cặp khác chủ yếu ở cấu trúc ngữ pháp.
Trong tiếng Việt, 了解 (liǎojiě), 理解 (lǐjiě), 明白 (míngbai) và 懂 (dǒng) đều có thể được dịch là “hiểu”. Tuy nhiên, người Trung Quốc lựa chọn từ theo đối tượng cần hiểu, cách tiếp nhận thông tin, mức độ rõ ràng và sắc thái tình cảm. Nói đúng không chỉ giúp câu tự nhiên hơn mà còn tránh hiểu nhầm trong giao tiếp.
Trong tiếng Việt, cả ba từ 会 (huì), 能 (néng) và 可以 (kěyǐ) đều thường được dịch là “có thể”. Tuy nhiên, tiếng Trung lựa chọn từ dựa trên nguồn gốc của khả năng: do đã học mà biết, do năng lực hoặc điều kiện cho phép, hay do được ai đó cho phép. Vì vậy, dịch từng chữ sang tiếng Việt chưa đủ; người học cần nhìn vào ý nghĩa của cả tình huống.
